MỜI QUÝ VỊ VÀO THẮP HƯƠNG CHO NGÀI THỦY TỔ - TỘC PHẠM TRƯỜNG
Họ và tên :    Ở tại :    Hình ảnh : hình ảnh
Chia sẻ :
NGƯỜI MỚI THẮP HƯƠNG
————————————
11:46 - 13/12/2017
TRẦN THỊ HỒNG NHUNG
Ở tại: GIA LAI
THỐNG KÊ : Số người đã thắp hương ngày hôm nay : 3 - Tổng số lượt thắp hương : 67.182
 
THỐNG KÊ
Trực tuyến : 66
Số lượt truy cập : 1.573.437
Tìm về cội nguồn     Lịch sử gia tộc
Cập nhật 10:30' 15/10/2012
Tìm hiểu chữ nghĩa trên văn bia mộ Tổ

DỊCH NGHĨA TRÊN VĂN BIA MỘ TỔ

PHẠM TRƯỜNG TỘC – BÀN LÃNH

***

Dưới đây là dịch nghĩa (chi tiết) và dịch văn (lược ý) văn bia và các câu đối trên mộ ngài Tiền hiền Tộc Phạm Trường – Bàn Lãnh.

1. Về Văn bia: Bàn thổ (không phải thảo như thầy đồ phiên) Triệu cơ Phạm Phủ Quân Chi Mộ:

- Bàn thổ: Ban đất ra cho phẳng.

- Triệu Cơ: Đặt nền móng.

- Phủ: Người cha đã quá cố.

- Quân: Vua, ở đây có nghĩa là người đứng đầu một làng, xã như vua đứng đầu một nước.

* Vậy toàn câu dịch như sau: Ngôi mộ của người cha già họ Phạm, người đứng đầu (cũng là người đầu tiên) có công mở đất, đặt nền xây dựng làng xã.

- Giáp Thân trọng Đông: Năm Giáp Thân (tức là năm 1644 dưới thời các chúa Nguyễn), trọng Đông là tháng 12. (Chú ý, Tộc Phạm Trường giỗ Tổ vào ngày mùng 2 tháng Chạp hàng năm).  

* Vậy Giáp Thân trọng Đông là tháng và năm ông mất: Tháng Chạp năm Giáp Thân 1644.

- Bách thế bất thiên: Bách: trăm, hàng trăm. Thế: thế hệ, tức là một đời. Bất: không, Thiên: di dời.

Vậy “Bách thế bất thiên” là hàng trăm đời sau (con cháu) không được di dời (mộ Ngài).

- Giáp Hướng là mộ theo hướng Giáp (Giáp là can đứng đầu trong thập thiên can Giáp, Ất, Bính , Đinh…)

- Canh Sơn: đầu gối vào núi

- Bổn xã phụng lập: Bổn: ta, của ta. Xã: làng, xã. Phụng: thờ phụng. Lập: lập ra, lập nên.

* Bổn xã phụng lập: Xã ta lập để phụng thờ.

- Câu đối trên bia: Tiên khai sáng lập chí công xã bộ.

Tiên: đầu tiên

Khai: Khai khẩn

Sáng lập: Lập ra, khai sáng

Chí công: Tòan tâm tòan ý vì việc công (trong câu chí công vô tư)

Xã bộ: Tòan bộ xã gồm địa bộ, thuế bộ, đinh bộ, hương bộ v.v…

* Tiên khai sáng lập chí công xã bộ: Người chí công đầu tiên lập xã bộ.

- Hiền đức khẩn bồi nghĩa hiệp đồng dân (câu này được hiệu chỉnh lại, chứ không phải là “hiền bối khẩn bồi mỹ hiệp đồng linh” như thầy đồ phiên).

Hiền đức: Người hiền, có đức độ

Khẩn bồi: Bồi đắp, vun quén thêm

Nghĩa hiệp: Hiệp nghĩa, hào hiệp.

Đồng dân: Vì dân, cho dân, cho cộng đồng dân cư.

* Vậy, “Hiền đức khẩn bồi nghĩa hiệp đồng dân” là Bậc đức hiền lo việc nghĩa vì dân

Tóm lại, hai câu đối bia là:

Người chí công đầu tiên lập xã bộ

Bậc đức hiền lo việc nghĩa vì dân

2. Về câu đối mặt tiền trụ cổng:

Dực bảo thủy triều tỷ bách niên dư an thế phổ

Long hoài mạch kiết chí thiên thu tại vĩnh cơ đồ

Dực bảo: Mạnh mẽ

Thủy triều: Con nước thủy triều

Tỷ bách niên: Hơn hàng trăm năm sau

Dư: ruộng tốt

An thế phổ: An con cháu. Thế là thế hệ (đời), phổ là phổ hệ. Thế phổ là các đời (con cháu) trong phổ hệ .

Long Hoài: Sông Long Hoài

Mạch kiết: Mạch tốt

Chí: (Không phải Chi như thầy đồ phiên); Ý chí, chí hướng

Thiên thu: Ngàn thu, ngàn năm

Tại: Tồn tại

Vĩnh viễn: không dứt, bất tận, tồn tại mãi

Cơ đồ: Cơ nghiệp, sự nghiệp, thành quả bằng đất đai, bất động sản

* Vậy dịch ý hai câu đối là

Mạnh mẽ triều dâng, đất lành trăm năm vỗ yên con cháu

Long hoài mạch tốt, chí lớn ngàn năm bền vững cơ đồ

- Câu đối mặt hậu trụ cổng:

Tiền công thác thổ quang vinh đại

Hiền đức khai cơ hiển thiên thu

Dịch ý:

Đi đầu mở cõi công to lớn

Hiền đức lập làng rạng ngàn năm

- Câu đối mặt hậu mộ:

Nghệ An xuất sứ tiền công Tổ đức niệm tôn linh

Bàn Lãnh khai cơ tử hiếu tôn vinh bồi phước ấm (câu này được hiệu chỉnh, không phải bồi phước niệm như thầy đồ phiên)

Dịch ý:

Xuất thân Nghệ An, công đầu khai đất, đức Tổ mênh mông cháu con hằng ghi nhớ.

Lập làng Bàn Lãnh, con hiếu, cháu hiền, phước ấm bao la, vinh hiển vạn đời sau.

Trên đây là nội dung bản dịch các câu đối và văn bia trên mộ Tiền hiền của Tộc Phạm Trường - Bàn Lãnh, Trưởng tộc và Hội đồng Gia tộc kính báo để bà con trong tộc được biết.

Nếu bà con trong tộc thấy có điểm nào chưa rõ hoặc chưa đúng thì góp ý gởi thư về địa chỉ: paulovvtuan@yahoo.com.vn hoặc truongchien54@gmail.com, để điều chỉnh.

Trân trọng cảm ơn!

HỘI ĐỒNG GIA TỘC

Gởi cho bạn In bài
HỌ PHẠM
Lá cờ họ Phạm Việt Nam
Logo họ Phạm Việt Nam
Ảnh đô hồ đại vương Phạm Tu, thượng thủy tổ họ Phạm
Mộ Phạm Tu
 
 

Bản quyền thuộc về Hội đồng gia tộc họ Phạm Trường - Bàn Lãnh Xã.
Ghi rõ nguồn "www.tocphamtruong.com" khi bạn phát hành lại thông tin từ website này.
Mọi thông tin vui lòng liên hệ ông Phạm Trường Ngọc Tuấn - ĐT: 0938 956 186Phạm Trường Hiền - ĐT: 0905 064064,

Phạm Trường Giang - ĐT: 0918 19 66 77.

E-mail : paulovvtuan@yahoo.com.vn

Designed by Viet Pho Co., Ltd.